Khi tốc độ biến thành thảm kịch

QĐND- Thế giới vẫn chưa hết sững sờ trước vụ tai nạn tàu hỏa kinh hồn xảy ra tối 24-7 vừa qua tại ngoại ô tỉnh thành Xan-chi-a-gô đơ Com-pô-xten (Santiago de Compostel) của Tây Ban Nha. Bi kịch đường sắt này như một lời cảnh báo mới về thực trạng an toàn chuyên chở công cộng không chỉ ở Tây Ban Nha mà còn ở nhiều quốc gia khác trên thế giới. Vụ tai nạn xảy ra vào lúc 20 giờ 45 phút giờ địa phương. Đoàn tàu chở 238 hành khách, đang trên đường từ thủ đô Man-đrít tới cảng Phê-rôn (Ferrol), đã bị trật bánh ở khúc cua cuối đường hầm ngay sau khi vừa ra khỏi khu vực ngoại ô thị thành Xan-chi-a-gô đơ Com-pô-xten thuộc vùng Ga-li-xi-a (Galicia), Tây Bắc Tây Ban Nha. Sự cố bất thần này đã làm ít nhất 13 toa hành khách trật khỏi đường ray, trong đó 4 toa bị lật nhào mấy vòng. Nhiều toa tàu đã bốc cháy dữ dội. Những hình ảnh chụp từ hiện trường cho thấy, các toa tàu nằm bộn bề, vắt chéo đường ray, có toa như bị xé toang. Không khí tang thương từ tỉnh thành Xan-chi-a-gô đơ Com-pô-xten đã trùm khắp tổ quốc Tây Ban Nha trong mấy ngày qua. Roi-tơ cho hay, đã có ít nhất 80 người bỏ mạng trong vụ tai nạn. Có thể con số này sẽ nối tăng bởi rất nhiều người bị thương hiện đang trong tình trạng nguy nan. Hiện trường vụ tai nạn tàu hỏa thất kinh tại Tây Ban Nha. Ảnh: AFP. Ngay trong đêm tối, đội ngũ y tế, cảnh sát và các tình nguyện viên đã có mặt để sơ cứu những người bị thương ngay tại hiện trường trước khi chuyển họ tới bệnh viện. Khoảng 1000 người cũng đã đến các bệnh viện để hiến máu giúp những bị thương nặng đang nằm điều trị. Cơ quan đảm nhiệm y tế của Tây Ban Nha cũng đã cử một đoàn thầy thuốc đầu ngành và các chuyên gia về giám định gen tới tỉnh thành Xan-chi-a-gô đơ Com-pô-xten trên các chuyến bay đặc biệt, để làm mướn tác xác nhận nhân thân những người bị nạn. Một ngày sau vụ tai nạn đường sắt được coi là thảm khốc nhất tại Tây Ban Nha kể từ năm 1944, Thủ tướng Ma-ri-an-nô Ra-hoi (Mariano Rajoy) đã trực tiếp tới hiện trường để trực tiếp chỉ đạo công tác cứu hộ, cứu nạn và tỏ sự thông cảm sâu sắc với gia đình các nạn nhân. Ông tuyên bố cả nước Tây Ban Nha sẽ để tang 3 ngày các nạn nhân bất hạnh. Giới chức Xan-chi-a-gô đơ Com-pô-xten cũng lên tiếng kêu gọi hủy tất kế hoạch tổ chức hòa nhạc và bắn pháo hoa nhân dịp lễ nguyện cầu tại thành phố này. Cho dù chưa có kết luận rút cuộc về nguyên cớ dẫn tới vụ tai nạn, song hình ảnh từ camera giám sát ghi lại cho thấy, con tàu đã lao vun vút và đâm vào bức tường bên cạnh đường ray khiến các toa xe và đầu máy bị lật ngược. Theo điều tra ban sơ thì nhiều khả năng con tàu đã chạy quá giới hạn tốc độ cho phép. Báo chí địa phương cho hay khi gặp nạn, con tàu này đang chạy với tốc độ nhanh gấp đôi so với giới hạn cho phép. Một số hành khách sống sót khi trả lời trên truyền hình Tây Ban Nha cũng nói rằng đoàn tàu đã chuyển di quá nhanh lúc đi vào “khúc cua định mệnh”. Tuy nhiên, theo người phát ngôn Công ty Đường sắt quốc gia Renfe, vẫn còn quá sớm để nói về duyên do vụ tai nạn. Mọi việc có thể sẽ chỉ sáng tỏ khi có kết quả điều tra và phân tách hộp đen của tàu. Người điều khiển con tàu nói trên là Ph. Hô-xê Ga-dôn (F. Jose Garzon), 52 tuổi, cũng bị thương nhẹ và hiện đang điều trị tại bệnh viện dưới sự giám sát đất của cảnh sát. Công ty tàu hỏa quốc gia Renfe cho biết, ông Ph. Hô-xê Ga-dôn đã làm việc ở công ty này hơn 30 năm và có hơn 10 năm kinh nghiệm lái tàu. Trong khi đợi thẩm vấn “người cầm lái”, các chuyên gia về đường sắt cũng đã đặt ra giả thuyết rằng vụ tai nạn nói trên bắt nguồn từ một chuỗi các sai lầm. Điển hình nhất có nhẽ là việc đèn báo hiệu cùng các tín hiệu bên ngoài thông báo con tàu đi vượt quá tốc độ cho phép đều “nằm im bất động” trong thời khắc diễn ra tai nạn. Cơ quan Đường sắt châu Âu cho hay, Tây Ban Nha hiện xếp thứ 18 trong số 27 nước về tỷ lệ tử vong đường sắt. Từ năm 2008 đến 2011, ở tại quốc gia này đã xảy ra tổng cộng 218 vụ tai nạn, trong khi bình quân toàn châu Âu là 426 vụ. Năm 1972, một đoàn tàu hỏa cũng đã đâm vào một chiếc ô tô buýt ở vùng Tây Nam Tây Ban Nha làm 86 người thiệt mạng và hơn 100 người khác bị thương. Theo BBC, bất chấp tình hình kinh tế, tài chính khó khăn, những năm qua Tây Ban Nha đã đầu tư những khoản tiền đồ sộ để phát triển màng lưới đường sắt của mình. Tuy nhiên, vụ tai nạn vừa qua đã cho thấy, những con tàu đương đại, chạy với tốc độ chóng mặt, chưa chắc đã làm nên một hệ thống đường sắt tiền tiến. Sự an toàn của hành khách còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, trong đó vai trò của người cầm lái hay đơn giản là những chiếc đèn báo ven đường luôn được đặt lên hàng đầu. ANH VŨ