Báo CAND đã phản chiếu việc Ủy ban Văn hóa Giáo dục - Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội (VHGDTNTNNĐ) lấy ý kiến chuyên gia về Dự thảo báo cáo kết quả giám sát “Việc thực hiện chính sách, luật pháp về bảo đảm chất lượng và chương trình sách giáo khoa giáo dục phổ biến”.Bản mỏng giám sátđã nhận được sự quan hoài của dư luận, trong đó xoay quanh vấn đề sau năm 2015 chúng ta sẽ thay sách giáo khoa và có chương trình giáo dục phổ biến mới. Vậy khi thay sách thì chương trình phân ban hiện giờ sẽ ra sao, cấu trúc chương trình như thế nào? san sẻ với PV Báo CAND, GS.VS Đào Trọng Thi, Chủ nhiệm Ủy ban VHGDTNTNNĐ của Quốc hội, đoàn trưởng Giám sát cho biết: Thực hành đổi mới chương trình, SGK lần này sẽ theo đích giáo dục toàn diện: trí, đức, thể, mỹ; phát triển phẩm chất và năng lực người học, vừa đảm bảo tính thống nhất trong toàn quốc, vừa phù hợp với đặc thù của địa phương và đối tượng người học. Nội dung giáo dục phổ biến bảo đảm tính căn bản, hiện đại, thiết thực với cuộc sống; tăng cường tích hợp ở các lớp dưới, phân hóa dần ở các lớp trên; giảm số môn học bắt buộc, tăng số môn học, chủ đề và hoạt động giáo dục tự chọn. Chương trình mới cũng sẽ chú trọng tổ chức các hoạt động giáo dục trong và ngoài nhà trường, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức, lịch sử, văn hóa dân tộc và đoàn luyện kỹ năng sống cho học sinh. PV:Thưa Giáo sư, vắng giám sát đã cho thấy, việc dạy học phân hóa theo mô hình phân ban gần như không còn ý nghĩa mà bản chất vẫn là phân hóa theo khối thi đại học, cả nước có gần 84% học trò lớp 10 học Ban căn bản.Vậy theo chương trình mới có còn phân ban nữa hoặc sẽ phân ban dưới hình thức khác? GS.VS Đào Trọng Thi:Như tôi đã nói là sẽ tăng số môn học chủ đề, học trò tự chọn những môn học có định hướng, nếu các em đi theo ngành nghề kỹ thuật thì họ chọn các môn hướng tự nhiên trong hệ thống chương trình, thay vì phải học thảy các môn học. Trước học phân ban các em phải chọn cả gói, tỉ dụ Ban Khoa học thiên nhiên phải chọn môn học thiên về khoa học thiên nhiên được nâng cao, thì giờ có thể chọn từng môn học một, các em thích toán thì chọn toán, nhưng có thể không chọn lý, hóa mà chọn đồ đệ. Trước chọn khối A là phải chọn toán, lý, hóa, giờ sẽ linh hoạt hơn nhiều. Các trường tuyển sinh theo tôi cũng không một mực phải theo khối A, B, C, A1 mà có thể các trường đào tạo khoa học Cơ bản chọn toán, sau đó học sử, văn, không nhất mực cứ toán là phải kèm theo lý, hóa.
PV:Thưa Giáo sư, theo hướng phân ban mới thì nếu không chọn theo gói nữa, mà sẽ chọn môn để học. Vậy chúng ta sẽ phải chuẩn bị những điều kiện gì để thích ứng với sự đổi thay chương trình mới này? GS.VS Đào Trọng Thi:Nếu Quốc hội đồng ý đổi mới chương trình, SGK thì phải có Đề án đổi mới chương trình, sách giáo khoa do Chính phủ trình, trên cơ sở đề án đó sẽ phê chuẩn quyết nghị đổi mới chương trình, sách giáo khoa, nhưng quơ còn đang ở phía trước. PV:Thưa Giáo sư, phân ban hiện thời gần như “phá sản”, vậy có cần phải có hội nghị để tổng kết lại về phân ban không? GS.VS Đào Trọng Thi:Theo tôi, ngành giáo dục cần phải tổng kết để khẳng định phân ban đã thất bại. Nhưng trên thực tại, họ đã đổi rồi, phân ban lúc đầu chỉ có 2 ban tự nhiên và tầng lớp, giữa chừng Bộ GD & ĐT xin Quốc hội thêm Ban căn bản và hiện, 85% học trò học theo Ban Cơ bản, còn lại là Ban thiên nhiên và từng lớp. PV:Thưa Giáo sư, vừa qua có quan điểm đề xuất nên xem lại cấu trúc chương trình, có thể rút ngắn lại thành 11 năm để tiện tặn tổn phí và để tạo đà phân luồng giáo dục. Ý kiến của Giáo sư về vấn đề này như thế nào? GS.VS Đào Trọng Thi:Nói chung các nước vẫn học theo chương trình 12 năm là chủ yếu, có nước học nhiều hơn 12 năm, có nước học ít hơn 12 năm, nhưng số lượng không nhiều. Vậy Việt Nam tăng hay giảm cấu trúc chương trình? Tăng thì chắc là chẳng thể, vậy giảm thì thế nào? Hiện chúng ta học 12 năm, mà vẫn thắc mắc là quá tải, nếu giảm thời lượng thì chương trình càng quá tải. Thêm nữa, thời lượng lên lớp của ta vẫn thấp, vì ta học có 1 buổi là chính, các nước họ học 11, 12 năm nhưng họ học 2 buổi/ngày, nên tổng số tiết trên lớp của họ nhiều hơn. Chúng ta chưa thể chuyển tuốt luốt sang 2 buổi/ngày được vì không đủ điều kiện. Một cái thất bại của phân ban cũng là vì chúng ta định hướng chuyển sang học 2 buổi/ngày, nhưng chúng ta không làm được điều đó, phần đông nhà trường của Việt Nam mới chỉ học 1 buổi/ngày, học trò ở các trường nông thôn phải giúp đỡ gia đình, làm sao có điều kiện bán trú, đến trường 2 buổi/ngày. Như vậy thời lượng học của chúng ta so với các nước đã là ít hơn rồi, giờ lại giảm số năm thì thời lượng còn ít nữa, vững chắc sẽ không hiệp. Ngoại giả còn năng lực trình độ, hàng ngũ bố, cơ sở vật chất chưa tốt, thì chuyện đặt ra cấu trúc 11 năm là không hạp, hiện tôi thấy họ cũng không bàn nhiều về vấn đề này nữa. Theo tôi, chương trình 12 năm vẫn là phù hợp nhất với giáo dục Việt Nam. PV:Nghị quyết mới sẽ có những thay đổi căn cốt như thế nào về giáo dục phổ thông, thưa Giáo sư? GS.VS Đào Trọng Thi:kiên cố sẽ tăng cường dạy học tích hợp, trước chỉ tích hợp một số nội dung của kiến thức vào các môn học chính, giờ môn học phải mang tính tích hợp, nhưng không phải là sự phối hợp một cách cơ học, là sự tích hợp về nội dung để tạo ra một môn học mới, độ tích hợp tăng lên, chất lượng hiệu quả môn học tăng lên. Bên cạnh tích hợp thì có sự phân hóa, nhưng không phải làm như phân ban, mà theo hướng tăng cường theo phương thức tự chọn, học sinh ngoài môn học then chốt có thể chọn môn học theo định hướng, năng lực của mình… PV:Xin cảm ơn Giáo sư! |